Hoe komt het dat we bijna allemaal, vroeg of laat, grijze haren krijgen?
‘Ik heb eerbied voor jouw grijze haren’
Dit lied van “Gert en Hermien” verwijst naar de ouderen, die hun grijze haren echt verdiend hebben. Toch ziet onze maatschappij er nu heel anders uit dan in de tijd dat dit populair was. Gezond en gekleurd haar is een teken van wellness en jeugd. Je gaat de deur uit onder het motto: “Als mijn haar maar goed zit”. De esthetisch uitstraling van de haren en speelt een rol in de non-verbale communicatie. De kleur en de stijl van het haar bepalen het imago. Omdat grijs worden een teken is van veroudering kan het vroegtijdig grijs worden het zelfvertrouwen aantasten. Datzelfde geldt ook voor het haaruitval. In de representatieve enquete over haarverlies, uitgevoerd door Van Montfort Laboratories in samenwerking met de Haarstichting uit 2020, werd duidelijk hoe groot de psychische impact is op haarverlies en ik schat in dat dit ook voor het grijs worden het geval is.
Grijs worden is mede genetisch bepaald
Je etnische afkomst heeft invloed op het grijswordingsproces. Bij Kaukasische mensen kan dit proces al op 20-jarige leeftijd starten; gemiddeld is dit 34. Bij Negroïde mensen is dit vanaf 30 jaar; gemiddeld is dit 44. Bij Aziatische mensen zijn er hierover geen gegevens. Over het algemeen zien we dit bij mannen wat eerder dan bij vrouwen.
Haarpigmentatie
De kleur van het haar wordt bepaald door het stofje melanine, dat door de zogenaamde melanocyten wordt geproduceerd. Er zijn twee varianten, eumelanine en pheomelanine en de kleur wordt bepaald door de verhouding van deze twee stoffen. Het zwart-bruine eumelanine en het rood-bruine pheomelanine. Ook dit is mede genetisch bepaald. Daarnaast speelt de zuurgraad een rol. Een lage pH leidt tot een toename van pheomelanine en dus roodachtig of blond haar. Bij een gering blootstellen aan de zon, zoals in Scandinavië zien we een mutatie in de MC1R receptor die hetzelfde resultaat geeft. Vandaar dat daar meer blonde mensen leven. Elke melanocyt is gekoppeld aan 5, in de haren vormende, keratinocyten. Dit in tegenstelling tot de huid waar de koppeling aan 36 keratinocyten is. De kleur wordt aan de haren gegeven in de anagenefase, de groeifase, en staat in de andere fases uit.
Bij het grijs worden zijn er steeds minder melanocyten actief. Het haar wordt ook wat dikker.
Oorzaken van (vervroegd) grijs worden
De exacte dynamiek van grijs worden is slechts deels bekend. We weten wel een aantal factoren die hierin een rol spelen:
- Oxidatieve stress. Met name de afwezigheid van antioxidanten tijdens de anagene fase speelt een belangrijke rol. Ook stress, alcoholmisbruik, roken en bepaalde ziektes kunnen deze oxidatieve stress veroorzaken.
- Dit is een ziekte waar de huid op bepaalde plekken geen pigment opbouwt. Deze mensen zijn gevoeliger voor het grijs worden.
- Tekort aan schildklierhormoon
- Tekort aan bepaalde vitamines en andere essentiële voedingsstoffen. Er zijn studies die aangeven dat een tekort aan vit. B12 ,vit. D3, koper, ijzer calcium en zink mee zouden spelen in het grijzer worden.
- Bepaalde geneesmiddelen kunnen vergrijzing veroorzaken.
Wat kan je doen tegen vergrijzing?
Natuurlijk moeten we de mogelijke factoren die vergrijzing veroorzaken/versnellen waar mogelijk aanpakken. Er zijn mensen die de grijze haren uittrekken. Dit kan het haarzakje beschadigen. Als dit zeer beperkt is, is dat geen probleem.
Met name de dames beginnen te kleuren bij het zien van de eerste tekenen van het grijs worden. Bij de mannen die het haar kleuren zie je dit snel en wordt er wat lacherig over gedaan. Gelukkig zijn er steeds meer natuurlijke kleurstoffen die meestal de hoofdhuid en het haar minder aantasten en de hoofdhuid intact laten.
Het grijs kan worden gestopt en zelfs teruggedraaid worden. Ik heb dat gezien bij patiënten met de ziekte van Parkinson die met hun medicatie de eigen haarkleur weer terugkregen. Dit heeft mij ertoe gezet het vergrijzingsproces nader te bestuderen.
Er zijn enige middelen verkrijgbaar die suggereren de vergrijzing tegen te gaan. Wetenschappelijk is dat echter niet onderbouwd. Wel zijn er aanwijzingen dat het liposomaal aanbrengen van anti-oxidanten vroegtijdige vergrijzing tegen gaat. Voor informatie over liposomen zie:
Een haarserum tegen grijze haren
In celkweken met melanocyten (de cellen die de kleurstof aanmaken) hebben we aangetoond dat bepaalde plantaardige stoffen effectief zijn in het herstellen van deze cellen. Met een enkel ingrediënt zijn verdere testen uitgevoerd en zo ben ik gekomen tot de ontwikkeling van een volgend haarserum. Eerst tegen haarverlies, nu tegen grijs haar. Ik denk dat met name de man de primaire doelgroep is. Ook hier heb ik een liposomale techniek gebruikt om de werkzaamheid te verhogen zie de link naar de liposomen hierboven).
In september 2023 zijn we gestart met een trial met vrijwilligers. De foto’s worden gestandaardiseerd gemaakt met de Observ 250 (zie foto hierboven), waarmee 6 verschillende belichtingen worden gebruikt. Dit om het contrast tussen het grijze en het gekleurde haar beter te kunnen waarnemen. Zoals bij de eerste foto’s zie je bijvoorbeeld de UV belichting. De uitslagen van deze trial verwachten we in december binnen te hebben.
Auteur: Hans van Montfort
Van Montfort Laboratories BV
